Aşil Tendonu Yaralanması

Vücuttaki en güçlü tendon olan Aşil tendonu topuk kemiğini baldır kaslarına bağlayan doku bandıdır. Aşil tendonu ve topuk kemiği; ayakta durma, koşma ve atlamada plantar fleksiyonun(parmak ucu hareketi) kontrol edilmesinde önem taşıyan bir işlevsel birim oluşturur. aşil tendonunun en geniş yeri 6 cm olup3 cm’e kadar daralır. Aşil tendonu kılıf içermez, ama 6-8 tabakalık bağ dokusundan oluşan kayıcı bir örtü içerir. Buna paratendon denir. Tendonda olan yaralanma inflamasyonuna veya yırtılmasına neden olabilir. Aşil tendinopati tendonun inflamatuar durumudur. İnflamasyon topuk yanında, bacağın arkasında ağrıya neden olur. Tendonun rüptürü topuk yanında ağrıya neden olur.

Mekanizması: Antrenman yöntemi, spor hekimliği ve spor hijyeni gibi etkenler sonucu oluşur.

Antrenman Yöntemine ait faktörler:

• Aşilin aşırı kullanımı- antrenmanın süre veya şiddeti çok hızlı artırılırsa, yokuş yukarı çok fazla koşma

• Antrenman yöntemi veya içeriğindeki ani değişiklikler- hazırlıksız plyometrik antrenmana geçilmesi

• Antrenman ortamındaki ani değişiklikler- açık alandan salon antrenmanına geçilmesi

• Çok sert, çok yumuşak veya kaygan zeminde koşu veya atlama çalışmaları

• Uzun süren futbol antrenmanı veya atlama-sıçrama çalışması

• Yetersiz ısınma

• Destekleyici egzersizlerin antrenmanda yer almaması-Gergin baldır kasları

Spor hekimliğine ait faktörler:

• Anatomik yatkınlık-ayak bileği çevresindeki bağların zayıflığı

• Aşil tendon bölgesindeki mikrotravmalar veya ilk belirtilerin hafife alınması

• Asimetrik yüklenme

• Uygun soğuma süresinin kullanımı

Spor hijyenine ait faktörler :

Uygunsuz giyim: koruyuculuğu yetersiz olan giysiler.

Uygunsuz ayakkabı: Çalışırken yüksek topuklu ayakkabı giymek, daha sonra egzersiz için alçak topuklu ayakkabıya dönmek.

Semptomlar

Ağrı, şişlik

Tendonda hassasiyet

Parmak ucunda yükseldiğinizde ve tendon gerildiğinde ağrı

Ayak bileği hareketinde limitasyon

Teşhis

Lokalize edilebilen keskin bir duyarlılık ve ödem ile birlikte aşil tendonunda ağrı, hassasiyet ve şişlik. Yürüme ve koşma ile ayağın pozisyonu izlenir.

Tedavi

Ağrı ve şişlik gidene kadar 2-3 gün 3-4 saatte bir 20-30 dk buz uygulaması.

Bantlama önerilebilir.

Yatarken bacağı yastık üzerine koyarak yükseltmek.

Doktor anti-inflamatuar ilaç kullanımı önerebilir.

Tendon iyileşene kadar veya daha uzun süre ayakkabı içine topuk yükseltme.

İyileşirken yaptılan spor veya aktivite değiştirilmelidir. Örneğin koşu yerine yüzme.

Aşil tendona germe ve kuvvetlendirme egzersizleri.

Aşırı pronasyon varsa ayağı stabil tutmak için ortez.

Tendon yırtığı cerrahi gerektirebilir.

Spor veya aktivitelere ne zaman dönülebilir?

Kalça ve diz problemlerindeki gibi spora dönüş için gerekli kriterler tamamlanmalıdır.

Önleme

En iyi korunma yöntemi egzersiz öncesi aşil tendon veya baldır kaslarını germe egzersizidir. Yokuş yukarı koşmaktan kaçınılmalıdır.